Đăng ký
Kiểm tra trình độ miễn phí
“Mẹ viết từ này ra thì con biết, nhưng người ta nói thì con không nghe ra.”
Đây là tình trạng mình gặp khá thường xuyên ở trẻ học tiếng Anh. Con làm bài từ vựng tốt, đọc hiểu ổn, thậm chí biết nghĩa của khá nhiều từ. Tuy nhiên, chỉ cần mở một đoạn hội thoại tiếng Anh tự nhiên, trẻ lập tức nói: “Nhanh quá mẹ, con không hiểu.”
Khi bé nghe tiếng Anh không hiểu, nhiều phụ huynh nghĩ đơn giản là con cần nghe nhiều hơn. Điều đó đúng một phần. Tuy nhiên, nếu chỉ bật video hoặc audio mỗi ngày mà không có cách luyện phù hợp, trẻ có thể nghe rất nhiều nhưng khả năng nghe vẫn cải thiện chậm.
Muốn nghe tốt, con cần học cách kết nối âm thanh mình nghe được với ngôn ngữ mình đã biết.
Hãy lấy một từ rất đơn giản: favorite.
Khi nhìn thấy từ này trên giấy, trẻ nhận ra ngay. Nhưng trong một câu nói tự nhiên như:
“What’s your favorite food?”
âm thanh không xuất hiện tách biệt từng từ như khi giáo viên đọc từ vựng.
Người nói có nhịp điệu, trọng âm và tốc độ tự nhiên. Một số âm còn được nối với nhau.
Vì vậy, biết mặt chữ chưa đồng nghĩa với việc tai trẻ đã quen với âm thanh của từ.
Đây là lý do kỹ năng nghe cần được luyện riêng.
Một sai lầm phổ biến khi luyện nghe là cha mẹ muốn trẻ hiểu từng từ.
Video dài một phút nhưng chỉ cần có năm từ lạ, con lập tức:
“Con không hiểu.”
Thực ra, trẻ không cần hiểu toàn bộ mới có thể hiểu nội dung.
Hãy tập cho con tìm thông tin chính trước:
Ai đang nói?
Họ đang ở đâu?
Họ đang nói về chuyện gì?
Khi trẻ đã hiểu ý chính, chúng ta mới quay lại những chi tiết nhỏ hơn.
Nếu một đoạn audio quá khó, trẻ chỉ nghe thấy một chuỗi âm thanh rất nhanh.
Sau vài phút, con mất tập trung.
Vì vậy, tài liệu luyện nghe nên có phần lớn nội dung mà trẻ đã quen. Chỉ nên xuất hiện một lượng vừa phải từ hoặc cấu trúc mới.
Nếu con chỉ hiểu khoảng vài từ rời rạc trong cả đoạn, hãy giảm độ khó.
Luyện nghe không phải thử xem trẻ chịu được nội dung khó đến đâu. Mục tiêu là giúp con nghe ra ngày càng nhiều hơn.
Đừng vội chuyển video sau khi con vừa xem một lần.
Lần đầu, hãy để trẻ nghe để hiểu nội dung chung.
Lần thứ hai, tìm một vài từ khóa.
Lần thứ ba, chú ý đến một câu cụ thể.
Cuối cùng, con có thể thử bắt chước một phần ngắn.
Cùng một đoạn audio nhưng mỗi lần nghe có một nhiệm vụ khác nhau. Nhờ vậy, trẻ không chỉ “nghe lại” mà đang nghe với một mục tiêu rõ ràng.
Cha mẹ có thể bắt đầu bằng những hoạt động rất ngắn:
Điều quan trọng là mỗi lần nghe nên có một nhiệm vụ nhỏ. Đừng chỉ nói: “Con nghe đoạn này đi.”
Đây là cách cha mẹ có thể áp dụng ngay với một đoạn audio khoảng 30 giây đến một phút.
Lần 1: Chỉ nghe.
Sau đó hỏi:
“What are they talking about?”
Con chỉ cần nói chủ đề chung.
Lần 2: Nghe để tìm thông tin.
Ví dụ:
“What food does the girl like?”
Lần 3: Nghe và bắt chước một câu.
Như vậy, trẻ đi từ hiểu chung → nghe chi tiết → chú ý âm thanh.
Một đoạn ngắn được khai thác theo cách này thường có giá trị hơn việc xem liên tục nhiều video.
Có, nhưng hãy sử dụng đúng thời điểm.
Nếu bật phụ đề ngay từ đầu, trẻ dễ chuyển sang đọc thay vì nghe.
Hãy thử thứ tự:
Nghe không phụ đề → nghe lại → xem phụ đề tiếng Anh → nghe lần cuối không phụ đề.
Khi xem transcript hoặc phụ đề, trẻ có thể bất ngờ:
“Ủa, từ này con biết mà lúc nãy con không nghe ra!”
Khoảnh khắc đó rất có giá trị. Con bắt đầu kết nối cách viết mình đã biết với âm thanh thật của từ.
Phụ đề tiếng Việt giúp trẻ hiểu nội dung. Tuy nhiên, nếu mục tiêu là luyện nghe tiếng Anh, con rất dễ tập trung hoàn toàn vào việc đọc tiếng Việt.
Với nội dung vừa sức, hãy ưu tiên phụ đề tiếng Anh.
Nếu đoạn phim quá khó đến mức trẻ phải dựa hoàn toàn vào tiếng Việt, có thể tài liệu đó chưa phù hợp để luyện nghe ở thời điểm hiện tại.
Không phải video tiếng Anh nào trẻ thích cũng phải biến thành tài liệu học.
Cha mẹ thường cho con nghe từng từ riêng lẻ:
apple.
banana.
beautiful.
Cách này hữu ích khi học phát âm. Tuy nhiên, giao tiếp thật không diễn ra bằng các từ đứng một mình.
Hãy cho trẻ nghe cả cụm:
“It’s beautiful.”
“That’s a beautiful picture.”
“What a beautiful day!”
Tai của trẻ cần quen với việc một từ xuất hiện bên trong dòng nói tự nhiên.
Chọn một câu thật ngắn trong audio.
Ví dụ:
“What are you doing?”
Cho trẻ nghe hai hoặc ba lần. Sau đó dừng và bắt chước.
Không cần phân tích quá nhiều về nối âm hay ngữ điệu. Trẻ nhỏ thường có khả năng bắt chước âm thanh rất tốt nếu được nghe mẫu rõ ràng.
Sau một thời gian, con bắt đầu nhận ra những cụm quen thuộc nhanh hơn khi gặp chúng trong bài nghe khác.
Nếu mỗi lần mở audio đều đi kèm:
Listen and choose A, B, C or D.
trẻ rất dễ hiểu rằng luyện nghe nghĩa là “nghe để lấy điểm”.
Hãy thêm những hoạt động khác.
Nghe truyện rồi vẽ nhân vật. Nghe hướng dẫn rồi làm động tác. Nghe một đoạn hội thoại rồi đoán người nói đang ở đâu. Nghe công thức đơn giản rồi thực hiện cùng cha mẹ.
Khi tiếng Anh tạo ra một hành động hoặc kết quả, trẻ có lý do thật sự để lắng nghe.
Hoạt động này gần như không cần chuẩn bị.
Cha mẹ đọc hoặc mở audio:
“Draw a big house.”
“There are two trees next to the house.”
“Draw a small dog in front of the house.”
Trẻ vừa nghe vừa vẽ.
Cuối cùng, so sánh bức tranh với yêu cầu.
Con đang luyện nghe nhưng không phải làm bài trắc nghiệm. Với nhiều trẻ, hình thức này thú vị hơn rất nhiều.
Không cần một bài nghe dài.
Cha mẹ có thể dành hai phút nghe lần đầu, ba phút nghe lại để tìm từ khóa, ba phút xem transcript và hai phút cuối bắt chước một hoặc hai câu.
Tổng cộng khoảng 10 phút.
Ngày hôm sau, có thể quay lại chính đoạn đó trong vài phút trước khi chuyển sang nội dung mới.
Cách học này giúp tai trẻ có đủ thời gian làm quen với âm thanh.
Đây là câu hỏi rất rộng.
Trẻ thường chỉ trả lời:
“Có.”
Hoặc:
“Không.”
Thay vào đó, hãy hỏi cụ thể:
“Who is speaking?”
“Where are they?”
“What does the boy want?”
“Did you hear the word ‘pizza’?”
Câu hỏi cụ thể giúp cha mẹ biết trẻ thực sự nghe được phần nào.
Đừng lập tức giảm tốc độ audio xuống thật chậm trong mọi lần nghe.
Có thể nghe chậm một lần để hỗ trợ. Tuy nhiên, trẻ vẫn cần quay lại tốc độ tự nhiên.
Nếu con liên tục không theo kịp, hãy chọn nội dung dễ hơn thay vì biến mọi audio thành giọng nói rất chậm.
Mục tiêu cuối cùng vẫn là giúp tai trẻ thích nghi với tiếng Anh được nói tự nhiên.
Đừng chỉ nhìn vào điểm Listening.
Hãy quan sát những thay đổi nhỏ.
Con bắt đầu nhận ra những câu quen thuộc trong phim. Trẻ ít hỏi “Họ nói gì vậy mẹ?” hơn. Con có thể làm theo hướng dẫn bằng tiếng Anh mà không cần dịch. Khi nghe một câu, trẻ phản hồi nhanh hơn.
Đó đều là dấu hiệu khả năng xử lý tiếng Anh đang tốt lên.
Khi bé nghe tiếng Anh không hiểu, đừng vội tăng thời lượng bằng cách bật tiếng Anh hàng giờ mỗi ngày.
Hãy bắt đầu bằng nội dung vừa sức và những đoạn thật ngắn. Cho con nghe nhiều lần với mục tiêu khác nhau: hiểu ý chính, tìm từ khóa, kiểm tra bằng transcript rồi bắt chước.
Quan trọng nhất, hãy giúp trẻ hiểu rằng nghe tiếng Anh không có nghĩa phải nghe được 100% từng từ.
Khi tai của con dần kết nối được những từ đã biết với âm thanh thật, một thay đổi rất thú vị sẽ xảy ra: đoạn hội thoại từng nghe như “một chuỗi âm thanh rất nhanh” bắt đầu tách thành những từ và cụm quen thuộc.
Đó chính là lúc khả năng nghe đang thực sự phát triển.
– Website: https://cogiaotienganhlucy.vn/
– Facebook: https://www.facebook.com/CogiaotienganhLucy/
– Hotline: 0909 535 566
Xem thêm bài khác:
Trường Anh Ngữ Ms Lucy giảng dạy các khóa học gồm: Tiếng anh Mầm Non, tiếng anh Thiếu Nhi, Tiếng Anh Thiếu Niên, Tiếng Anh Cambridge,.. Với giáo viên bản xứ đến từ Mỹ - Anh - Úc. Giáo viên Việt Nam chuyên môn sư phạm/TESOL.
Copyright © 2025 Tiếng Anh Ms Lucy. All Rights Reserved.
Cô Giáo Tiếng Anh Lucy
